የጄቢቢ የቆዳ ሴሎች ራሳቸውን እንዲያጠናክሩ መርዳት
እኔ ዶ/ር ስቪትላና ኩሪና ነኝ ፣ በማንቸስተር ዩኒቨርሲቲ የምርምር ቡድን መሪ እና መምህር ነኝ። መሰረታዊው ጥያቄ ያስደምመኛል፤ ቆዳችንን አንድ ላይ የሚይዙት ሞለኪውሎች የትኞቹ ናቸው፣ ይህንን እንዴት ያደርጋሉ፣ እና ይህ በኤፒደርሞሊሲስ ቡሎሳ (EB) ውስጥ ለምን ብዙም አይሰራም?
የስቪትላና የ2025 የዴብራ ዌቢናር ቀረጻ እዚህ ይመልከቱ ።
የቆዳ ችግር ያለባቸው ሰዎች የቆዳቸው ንብርብሮች እርስ በርስ በትክክል መተሳሰር ስለማይችሉ እጅግ በጣም ደካማ ቆዳ ያጋጥማቸዋል። ረጋ ያለ ግጭት እንኳን ህመም የሚያስከትል አረፋ እና ቁስለት ሊያስከትል ይችላል። የእኔ ጥናት ከዚህ ሂደት በስተጀርባ ያለውን ባዮሎጂ በመረዳት እና ሴሎች እርስ በርስ እና ከአካባቢያቸው ጋር እንዴት እንደሚጣበቁ የሚቆጣጠሩትን ሞለኪውሎች በማነጣጠር ቆዳን ማጠናከር እንችል እንደሆነ በማጥናት ላይ ያተኩራል።
በተለይም፣ ማይክሮአርኤንኤ-29 (miR-29) የሚባል ትንሽ ሞለኪውል አጠናለሁ። ሴሎች እንደ ዲመር ስዊቾች ሆነው ሊያገለግሉ የሚችሉ ብዙ ትናንሽ የአር ኤን ኤ ሞለኪውሎችን (ማይክሮ አር ኤን ኤዎችን) ይይዛሉ፣ ይህም በሴል ውስጥ ካለው እያንዳንዱ የጄኔቲክ የምግብ አሰራር ምን ያህል ፕሮቲን እንደሚፈጠር ይቆጣጠራል። ፕሮቲን ለማምረት በንቃት ጥቅም ላይ የሚውል ጂን "እንደበራ" ይገለጻል፣ እንደ መመሪያው በካቢኔው ጀርባ ላይ ባለው መጽሐፍ ውስጥ የተለጠፈ የምግብ አሰራር ጂን "ጠፍቷል"። ጂኖችን የሚያበሩ እና የሚያጠፉት ማይክሮ አር ኤን ኤ ሞለኪውሎች 'የጄኔቲክ ተቆጣጣሪዎች' ሲሆኑ ይህም ሴሎች እንዴት እንደሚሰሩ ላይ ተጽዕኖ ያሳድራል። ግኝቶቻችን እንደሚያሳዩት miR-29 የቆዳ ሴሎች ማትሪክስን እንዴት እንደሚገነቡ ወሳኝ ሚና ይጫወታል ፣ ይህም ቆዳ ጠንካራ እና ጠንካራ ሆኖ እንዲቆይ ይረዳል፣ ይህም የቆዳ ሴሎችን የሚከበበው ደጋፊ የፕሮቲን ቅርፊት ነው።
ለዚህ ፕሮጀክት አንድ አስፈላጊ እርምጃ የመጣው የቆዳ ሴሎች እድገትን እንዴት እንደሚቆጣጠሩ እና ጤናማ የቆዳ መዋቅርን እንዴት እንደሚጠብቁ ቀደም ሲል ባደረግነው ጥናት ነው። በዚያ ጥናት የቆዳ ሴሎች ተረጋግተው እና በአግባቡ እንዲደራጁ የሚያግዙ የጄኔቲክ መንገዶችን አግኝተናል። እነዚህ ግኝቶች ጂኖች የቆዳ ጥንካሬን፣ የሕዋስ ትስስርን እና የቆዳ ጥገናን በኤፒደርሞሊሲስ ቡሎሳ ውስጥ እንዴት እንደሚቆጣጠሩ ያለንን ግንዛቤ በማሻሻል በmiR-29 ላይ ያለንን የአሁኑን ስራ ለመምራት ረድተዋል።
በጣም የሚያስደስተኝ ነገር ባዮሎጂን ከፊዚክስ ላይ የተመሰረቱ ቴክኖሎጂዎች ጋር በማጣመር ሴሎች እንዴት እንደሚጣበቁ በቀጥታ ለመለካት ነው። እንደ አቶሚክ ኃይል ማይክሮስኮፒ ያሉ የላቁ መሳሪያዎችን በመጠቀም አንድ የቆዳ ሴል በቦታው የሚይዙትን ኃይሎች መለካት እንችላለን። የትኞቹ ሞለኪውሎች አስፈላጊ እንደሆኑ ብቻ ሳይሆን ለቆዳ ጥንካሬ ምን ያህል አስተዋጽኦ እንዳደረጉ እንድንጠይቅ ያስችለናል።
የምትሰራበት ቦታ ምን ጥሩ ነገር አለው?
እኔ የምሰራው ከተለያዩ ዘርፎች የተውጣጡ ሳይንቲስቶች ውስብስብ የባዮሎጂ ችግሮችን ለመፍታት በሚሰባሰቡበት ከፍተኛ ትብብር ባለው የምርምር አካባቢ ውስጥ ነው። በጣም አስደሳች ከሆኑት ገጽታዎች አንዱ በጄኔቲክስ፣ በቆዳ ባዮሎጂ፣ በሜካኖባዮሎጂ እና በዳግም ማመንጫ ህክምና እውቀትን በአንድ ፕሮጀክት ውስጥ የማጣመር ችሎታ ነው።
ማንቸስተር ለባዮሜዲካል ምርምርም በጣም ጥሩ ቦታ ናት፣ በዩኒቨርሲቲዎች፣ በክሊኒኮች እና በዓለም አቀፍ ተባባሪዎች መካከል ጠንካራ ግንኙነት አላት። ይህ ማለት በላብራቶሪ ውስጥ የተደረጉ ግኝቶች ስለበሽታ ያለንን ግንዛቤ ለማሻሻል እና በመጨረሻም የወደፊት ሕክምናዎችን ለማሳወቅ በፍጥነት ሊንቀሳቀሱ ይችላሉ ማለት ነው።
የዚህ ፕሮጀክት በተለይ አስደሳች ክፍል በስዊዘርላንድ ውስጥ ካሉ ዘመናዊ የኃይል ማይክሮስኮፒ ቴክኖሎጂዎች ጋር የተካኑ ባለሙያዎች ጋር ያለን ትብብር ነው። በተለያዩ ዘርፎች እና አገሮች ውስጥ መሥራት በአንድ ላብራቶሪ ውስጥ ብቻ የማይቻሉ አዳዲስ ሀሳቦችን እና አቀራረቦችን ያመጣል።
ስራዎ ከኢቢ ጋር ለሚኖሩ ሰዎች ምን ለውጥ ያመጣል?
የኢቢ ሕክምና አማራጮች በጣም ውስን የሆኑበት እና የዕለት ተዕለት ሕይወታችን እጅግ በጣም የሚያም እና ፈታኝ ሊሆን የሚችልበት ሁኔታ ነው። ጥናታችን አሁንም በግኝት ደረጃ ላይ ቢሆንም፣ የረጅም ጊዜ ግባችን የቆዳ መረጋጋትን እና የቁስል ፈውስን የሚወስኑትን ባዮሎጂያዊ ዘዴዎች በተሻለ ሁኔታ መረዳት ነው።
ሚአር-29 የሕዋስ ማጣበቂያ እና ማትሪክስ አደረጃጀትን እንዴት እንደሚቆጣጠር በማየት፣ አንድ ቀን የተበላሸ ቆዳን ለማጠናከር ወይም ፈውስን ለማሻሻል የሚረዱ አዳዲስ ስልቶችን ለመለየት ተስፋ እናደርጋለን። በአስፈላጊ ሁኔታ፣ ይህ ፕሮጀክት በባህላዊ መድኃኒቶች ላይ ብቻ ያተኮረ ሳይሆን የቲሹ ጥገናን የሚቆጣጠሩ የጄኔቲክ ምልክቶችን ኢላማ ባደረጉ አር ኤን ኤ ላይ የተመሰረቱ አቀራረቦች ላይ ያተኮረ ነው።
ከኢቢ ባሻገርም ቢሆን፣ ሴሎች ከአካባቢያቸው ጋር በሜካኒካል እንዴት እንደሚገናኙ መረዳት ለቁስል ፈውስ እና ለዳግም ማዳቀል ሕክምና ሰፊ አንድምታ ሊኖረው ይችላል።
ኢቢ ላይ እንድትሰራ ማን ወይም ምን አነሳሳህ?
ወደ ኢቢ ምርምር የሳበኝ ግልጽ የሆነ የሕክምና ፍላጎት እና የባዮሎጂካል ችግር ጥምረት ነበር። ቆዳ በአንድ ጊዜ ተለዋዋጭ እና ጠንካራ ሆኖ እንዴት ሊቆይ ይችላል? በኢቢ ውስጥ፣ ሕብረ ሕዋሳትን አንድ ላይ የሚያጣብቁ ሞለኪውላዊ “ሙጫ” ውስጥ ያሉ ትናንሽ ጉድለቶች አስከፊ መዘዝ ሊያስከትሉ ይችላሉ።
በተለይ ትናንሽ የአር ኤን ኤ ሞለኪውሎች እነዚህን ሂደቶች ከዚህ በፊት ባላሰብናቸው መንገዶች ሊቆጣጠሩት በሚችሉበት ሁኔታ ተነሳሳሁ። miR-29 የቆዳ መረጋጋትን ሊጎዳ እንደሚችል እና በአዲስ መንገድ እንደሚያደርገው የሚያሳዩ ቀደምት ማስረጃዎችን ማግኘታችን ለቡድናችን ሙሉ በሙሉ አዲስ የምርምር አቅጣጫ ከፍቷል። መሰረታዊ ባዮሎጂን ከሴሉላር ኃይሎች ጋር በቀጥታ ለመለካት ከሚችሉ ቴክኖሎጂዎች ጋር የማጣመር እድሉ ፕሮጀክቱን የበለጠ አስደሳች አድርጎታል።
ከዴብራ ዩኬ የሚገኘው የገንዘብ ድጋፍ ለእርስዎ ምን ማለት ነው?
ከዴብራ ዩኬ የሚገኘው ድጋፍ እጅግ በጣም አስፈላጊ ነው ምክንያቱም ስለ ኢቢ ሙሉ በሙሉ አዲስ የአስተሳሰብ መንገዶችን ሊያስከትሉ የሚችሉ ደፋር እና ከፍተኛ አደጋ ያላቸውን ሳይንሳዊ ጥያቄዎችን ለመመርመር ያስችለናል።
ይህ የገንዘብ ድጋፍ የቆዳን ታማኝነት እንዴት እንደሚጠበቅ በተሻለ ለመረዳት የላቁ ቴክኖሎጂዎችን፣ ዓለም አቀፍ ትብብርን እና የሙከራ በሽታ ሞዴሎችን ለማጣመር ያስችለናል።
ምርምር ረጅም ጉዞ ሊሆን ይችላል፣ ነገር ግን እንደ ዴብራ ዩኬ ካሉ ድርጅቶች የሚገኝ ድጋፍ ለወደፊቱ ግኝቶች መሠረት ለመፍጠር ይረዳል።
እንደ ኢቢ ተመራማሪ አንድ ቀን በህይወትዎ ምን ይመስላል?
ሁለት ቀናት በትክክል አንድ አይነት አይደሉም፣ ይህም በምርምር ውስጥ በጣም የምወዳቸው ነገሮች አንዱ ነው። አንዳንድ ቀናት በላብራቶሪ ውስጥ ከሴል ባህሎች ጋር መሥራት ወይም የቆዳ ናሙናዎችን መተንተንን ያካትታሉ። ሌሎች ቀናት ደግሞ ከተባባሪዎች ጋር አዳዲስ ሀሳቦችን በመወያየት፣ የሙከራ ውጤቶችን በመተርጎም ወይም የሚቀጥሉትን የሙከራዎች ስብስብ በማቀድ ያሳልፋሉ።
የዚህ ፕሮጀክት በተለይ አስደሳች ክፍል ሴሎች ከአካባቢያቸው ጋር ምን ያህል በጥብቅ እንደሚጣበቁ ለመለካት የሃይል ማይክሮስኮፒ ቴክኒኮችን መጠቀም ነው። እነዚህ ሙከራዎች ባዮሎጂን፣ ፊዚክስን እና ምህንድስናን በጣም ተግባራዊ በሆነ መንገድ ያጣምራሉ።
ምርምር ችግሮችን መፍታት እና ጽናትንም ያካትታል። ሙከራዎች ሁልጊዜ ለመጀመሪያ ጊዜ አይሰሩም፣ ነገር ግን ያ በእውነት አዲስ ነገር የማግኘት አካል ነው።
በቡድንዎ ውስጥ ማን ነው እና የእርስዎን የኢቢ ጥናት ለመደገፍ ምን ያደርጋሉ?
ይህ ፕሮጀክት በተለያዩ ዘርፎች እውቀት ያላቸውን ተመራማሪዎችን ያሰባስባል። ቡድናችን በቆዳ ባዮሎጂ፣ አር ኤን ኤ ቁጥጥር፣ ሞዴሊንግ እና ቁስል ፈውስ ላይ የሚሰሩ ሳይንቲስቶችን እንዲሁም በተራቀቁ የሜካኖባዮሎጂ ቴክኒኮች ላይ የተካኑ ዓለም አቀፍ ተባባሪዎችን ያካትታል።
ስኬታማ ምርምር የሚወሰነው በቡድን ስራ ላይ ነው። የተለያዩ ሰዎች ሞዴሎችን በመንደፍ እና የቲሹ ናሙናዎችን በመተንተን፣ በማይክሮስኮፒ አቀራረቦችን በማዘጋጀት እና ውስብስብ የውሂብ ስብስቦችን በመተርጎም የተለያዩ ክህሎቶችን ያበረክታሉ። ይህ ሁለገብ አካባቢ ይህንን ፕሮጀክት በተለይ አስደሳች የሚያደርገው ነው።
EB ላይ ካልሰሩ እንዴት ዘና ይላሉ?
ከላቦራቶሪ ውጭ፣ ከድንበር ኮሊዬ ሞርስ ጋር ጊዜ ማሳለፍ ያስደስተኛል፣ እሱም ከማያ ገጹ እረፍት እንድወስድ በጣም ይረዳኛል። ምርምር ከፍተኛ ሊሆን ስለሚችል፣ ሚዛን መፈለግ አስፈላጊ ነው። ለተወሰነ ጊዜ ከላቦራቶሪ ወጥተው በአዲስ እይታ ሲመለሱ አንዳንድ ምርጥ ሀሳቦችም ይታያሉ።
እነዚህ ቃላት ምን ማለት ናቸው:
አር ኤን ኤ = ራይቦኑክሊክ አሲድ - ልክ እንደ ዲ ኤን ኤ ትንሽ ነው ነገር ግን ሁለት ረጅም ሞለኪውሎች ድርብ ሄሊክስ ከመፍጠር ይልቅ፣ አንድ አጭር የማይክሮ አር ኤን ኤ ሞለኪውል የጂን አካል ከሆነው ዲ ኤን ኤ ጋር ሊጣበቅ እና ፕሮቲን ለማምረት ጥቅም ላይ መዋል አለመዋሉን ሊጎዳ ይችላል (ማብራት ወይም ማጥፋት)።
ቲሹ = ተመሳሳይ ሴሎች እና ፕሮቲኖች አንድ ላይ ሆነው የአንድ አካል አካል ይሆናሉ።
የጄኔቲክ መንገድ = አንድ ጂን የሚበራበት እና ፕሮቲኖችን ማምረት የሚጀምርበት የሴሉላር ሂደት ሲሆን ይህም በመጨረሻ ወደ ሴል ለውጥ የሚያመሩ ሌሎች ጂኖችን እና ፕሮቲኖችን ይነካል። በሴል ውስጥ ጠቃሚ ለውጦችን ለማምጣት በመንገዱ ላይ ያለ ማንኛውም አገናኝ ለህክምና ኢላማ ሊሆን ይችላል።
የመልሶ ማቋቋም ሕክምና = የተበላሹ ሴሎችን/አካላትን በመተካት ወይም በመጠገን መደበኛ ተግባራቸውን ወደነበረበት መመለስ፣ ለምሳሌ የሰውነትን ተፈጥሯዊ የፈውስ ሂደቶችን መጠቀም።
ሜካኖባዮሎጂ = እንደ መዘርጋት ያሉ አካላዊ ኃይሎች ሴሎችን እንዴት እንደሚነኩ የሚያጠና ሁለገብ መስክ።
የግዳጅ ማይክሮስኮፒ = የነጠላ ሴሎችን ጥቃቅን እንቅስቃሴዎች የመለካት ዘዴ።
ሞዴሊንግ = ሙከራዎችን ለማድረግ ታካሚዎችን ከመጠቀም ይልቅ ኮምፒውተሮችን፣ ሴሎችን ወይም እንስሳትን መጠቀም።